Yazı Detayı
10 Şubat 2021 - Çarşamba 09:27 Bu yazı 294 kez okundu
 
URFA KÜLTÜR VE SANATININ BÜYÜK EMEKTARI: CİHAT KÜRKÇÜOĞLU / İKİNCİ BÖLÜM
Mehmet SARMIŞ
mehmetsarmis@gmail.com
 
 
Yaptığı çalışmaları özetle vermek istiyorum:
 
Güneydoğu Anadolu Projesi'nin (GAP) Şanlıurfa'ya getireceği ekonomik gelişme dolayısıyla oluşacak nüfus baskısının, mimari eserlerden el sanatlarına kadar çeşitli sosyal ve kültürel değerleri zamanla ortadan kaldıracağı endişesini taşıdığından; 1978 yılından itibaren bu değerleri kitap ve makaleler halinde yayınlamaya, fotoğraflarla tespit ve arşivlemeye, katıldığı ulusal-uluslararası sempozyum, kongre, panel, seminer ve konferanslarda anlatmaya, sinevizyon, slayt gösterileri ve çeşitli kentlerde açtığı fotoğraf sergileriyle tanıtmaya uğraştı.
 
Urfa'nın eski görünümlerini konu alan yaklaşık 2000 adetlik siyah-beyaz fotoğraf koleksiyonu ve son 40 yılın Urfa'sını konu alan kendi çektiği 30.000 karelik renkli fotoğraf arşivi oluşturdu. Her iki arşivini Şanlıurfa Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu arşivine armağan etti.
 
Harran, Edessa, ŞURKAV Şanlıurfa, GAP Gezgini, Yöre, Ticaret ve Sanayi Odası Şanlıurfa, İş Bankası Kültür ve Sanat, Akbank Türkiyemiz, Vakıflar Dergisi, İmage Of Turkey gibi yerel ve ulusal birçok dergide Urfa ile ilgili çok sayıda araştırma ve incelemesi yayınlandı. Urfa'da yayınlanmakta olan Urfa Hizmet, Güneydoğu, Halkın Sesi ve Olay gazetelerinde köşe yazıları yazdı.
 
Türkiye Diyanet Vakfı tarafından yayınlanan İslam Ansiklopedisi'ne "Şanlıurfa Mimarisi" ve "Serdap" maddelerini yazdı. 
 
2000-2001 yıllarında Devlet Planlama Teşkilatı tarafından desteklenen, Türk Tarih Kurumu tarafından yürütülen "Türkiye'nin Sosyal ve Kültürel Tarihi Projesi" Urfa ekibinde yer aldı. Bu proje çerçevesinde Urfa'yı adım adım dolaşarak yüzlerce tarihi yapıyı çektiği binlerce fotoğraf ve çizimlerle belgeledi. Bunları 30 yıldan bu yana sürdürdüğü çalışmalarıyla birleştirerek Türk Tarih Kurumu'na sundu.
 
Balıkgöl-Dergâh çevre düzenleme projesinin 1992-1996 yılları arasında hayata geçirilmesi sırasında projenin başından beri içerisinde oldu. 
 
Urfa evlerinin tanıtılması, bu evlerin restore edilerek çeşitli işlevlerle turizme kazandırılması, Millet Hanı'nın restore edilmesi, Urfa'ya Türkiye'nin en büyük arkeoloji müzesinin kazandırılması, Urfa'ya Kültür ve Tabiat Varlıkları Koruma Kurulu'nun kurulması için konferanslarında, slayt gösterili brifinglerinde, gazete ve dergi yazılarında ilgili bakanları, valilerimizi ve belediye başkanlarımızı bilgilendirdi. 
 
Millet Hanı restitüsyon projesine esas olacak olan ve hanın toprak altındaki temellerini açığa çıkartan arkeolojik kazıları Şanlıurfa Valisi Şemsettin Uzun desteğinde 6-22 Temmuz 2005 tarihleri arasında yürüttü. Bu kazılardan elde ettiği bulguları Diyarbakır Kültür ve Tabiat Varlıkları Koruma Bölge Kurulu'na sundu.
 
Geleneksel Urfa evlerini Türkiye gündemine taşıdı. Tarihi Türk Evleri Haftası'nın Urfa Evleri konusunda kutlanması için girişimlerde bulundu. 
 
Bu girişimler sonucunda 13. Tarihi Türk Evleri Haftası'nın Türkiye Tarihi Evleri Koruma Derneği ve ŞURKAV tarafından 25 Mayıs-5 Haziran 1995 tarihleri İstanbul ve Urfa'da düzenlenmesini sağladı.
 
1979 yılında Eski Edessa sit alanı ile Harran kentsel ve arkeolojik sit alanının, 1985 ve 1987 yılları arasında Urfa kentsel sit alanının ve şehir merkezindeki taşınmaz kültür varlıklarının tespit ve tescil çalışmalarında yer aldı.
 
Harran'ın, İtalya'daki Alberobello Evleri örneğinde olduğu gibi büyük bir proje ile turizme kazandırılması gerektiğini çeşitli platformlarda Turizm Bakanları dahil bir çok yetkiliye anlatmaya çalıştı.
 
Tarihi Harran Kentsel Arkeolojik Sit alanının UNESCO Dünya Kültür Mirası Listesi'ne alınması için 1993 yılında hazırladığı dosya Harran Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Servet Armağan tarafından, Urfa Kentsel Sit alanının UNESCO Dünya Kültür Mirası Listesine alınması için hazırladığı dosya Vali Muzaffer Dilek tarafından Kültür Bakanlığı ve Dışişleri Bakanlığı UNESCO Daimi Temsilciği'ne sunuldu ve her iki sit alanı Dünya Kültürel Miras Aday Listesi'ne alındı.
 
Harran antik kentinin hızla betonlaşmasını ve konik kubbeli evlerin tahrip edilmesini önlemek amacıyla slayt gösterileri ve yazılarıyla yetkililerin ilgisini çekmeye çalıştı. Bu tahribatın bir an önce önlenmesi amacıyla bir grup arkadaşı ile birlikte oluşturdukları "Harran Yok Olmasın Sivil Girişimi" nin 09.02.2009 tarihinde yayınladığı ve Urfa'daki STK'ların da imzaladığı adeta manifesto niteliğinde olan ve;
 
"Bizler aşağıda imzaları bulunan sivil toplum kuruluşları mensupları ve kültürel mirasımıza duyarlı bireyler olarak bundan böyle bu konuda yetkililer tarafından izlenilen yolu yakından takip edeceğimizi, kaçak yapılaşmaların derhal ve acil olarak durdurulmadığı takdirde Dünyada ve Türkiye'de kültürel mirasla ilgili tüm sivil toplum örgütlerini, tüm adli makamları harekete geçirmek için girişimde bulunacağımızı tarih önündeki sorumluluğumuzun bilinciyle kamuoyuna saygıyla duyururuz." cümleleriyle son bulan bildiriyi temsilcisi olduğu ÇEKÜL Vakfı adına imzaladı.
 
Mahmutoğlu Kulesi'nin Şanlıurfa Belediyesi tarafından Kent Müzesi'ne dönüştürülmesi sırasında restorasyonlara ve müzenin teşhir tanzimine elindeki bilgi ve belgelerle önemli katkılar sundu. 
 
Ziraat Fakültesini Güçlendirme Vakfı, Harran Üniversitesini Geliştirme Vakfı (HÜGEV), Şanlıurfa İli Çevre Koruma Vakfı ve Şanlıurfa İli Kültür Sanat Eğitim ve Araştırma Vakfı (ŞURKAV) yönetim kurulu üyelikleri, Çevre ve Kültür Değerlerini Koruma ve Tanıtma Vakfı (ÇEKÜL) üyeliği ve Şanlıurfa temsilciliği, Urfa Mirasını Koruma Derneği kurucu üyeliği, Kültür ve Turizm Bakanlığı Şanlıurfa Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu üyeliği (15 Yıl) görevlerinde bulundu. ("Covid19/ Pandemi" sürecinde 65 yaş üstü olması (72) nedeniyle seyahat ve toplantılar risk oluşturacağından 3 Temmuz 2020 tarihinde kendi isteğiyle bu görevinden ayrılmak zorunda kaldı.) 2019 yılında Şanlıurfa Büyükşehir Belediyesi Meclisi tarafından Tarihi Kentler Birliği Meclis Üyeliğine Şanlıurfa Büyükşehir Belediyesi temsilcisi olarak seçildi.
 
1991 yılında Şurkav Kültür ve Sanat Ödülü'ne; Urfa'da yayınlanmakta olan Yeni Doğuş Gazetesinin 2002 yılında internet üzerinden yaptırdığı oylama sonucunda "Şanlurfa'da Yılın En'leri"; Gaziantep'te yayınlanmakta olan ve GAP bölgesine hitap eden "Beyaz Sayfa" gazetesi tarafından "Şanlıurfa'ya Damgasın Vuranlar"; 2007 yılında Şanlıurfa Sembol gazetesinin "Bilim ve Kültür Dalı'nda Şanlıurfa'ya Hizmet Ödülü"ne layık görüldü. Şanlıurfa Valiliği tarafından 2005 yılında "TBMM Onur ve Hizmet Ödülü"ne, Dr. Mehmet Özbek ve Bedih Yoluk (Kazancı Bedih) ile birlikte Urfa'dan önerilen üç aday arasında yer aldı. 2008 yılında Harran Üniversitesi Rektörlüğü tarafından TBMM Üstün Hizmet Ödülü'ne Üniversitenin adayı olarak önerildi. İstanbul merkezli Mercek Haber Gazetesi tarafından 2014 yılında "Başköşedekiler - Gönülden karşılıksız Urfa Sevdalıları" listesinde gösterildi.  
 
Hayatını ve çalışmalarını konu alan belgesel TRT'nin "Bizden Birileri" adlı programı kapsamında 2002 yılında çekilerek yayınlandı.
 
Devletin çeşitli kademelerindeki 40 yıllık hizmetlerinden sonra 14 Mart 2015 tarihinde Harran Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. görevinden yaş haddinden dolayı emekliye ayrıldı. Emekli olduğunda 2000 civarında mesleki kitaptan oluşan kütüphanesini ve fotoğraf albümlerini Harran Üniversitesi Merkez Kütüphanesine bağışladı.
 
Hocamızın bugüne kadar tek başına ve başka isimlerle beraber çok sayıda kitabı yayınlandı:
 
1. Peygamberler Şehri Şanlıurfa, (Türkçe-İngilizce Albüm Kitap), Şanlıurfa Belediyesi Yayını, Ankara, 1988
 
2. Ruha'dan Urfa'ya (1780-1980), Şanlıurfa Belediyesi Yayını, Ankara, 1990
 
3. Guide To Urfa And Harran, (Mehmet OYMAK ile birlikte), Harran Yayıncılık, Ankara, 1990
 
4. Şanlıurfa Su Mimarisi, Kültür Bakanlığı Yayını, Ankara, 1992
 
5. Şanlıurfa Camileri, Şanlıurfa İli Kültür Sanat Eğitim ve Araştırma Vakfı (ŞURKAV) Yayını, Ankara, 1993
 
6. Şanlıurfa'da Canlanan Tarih, ŞURKAV Yayını, Ankara, 1995
 
7. Tarih ve Tarım Şehri Harran, Harran Köylere Hizmet Götürme Birliği Yayını, Ankara, 1995
 
8. Peygamberler Şehri Şanlıurfa (Turizm El Kitabı), Şanlıurfa Valiliği Yayını, Ankara, 1995
 
9. The Mysterios City Of History: HARRAN, (İngilizce çeviri: Adil Kır), Harran Köylere Hizmet Götürme Birliği Yayını, Ankara, 1996
 
10. Birecik, Kültür Bakanlığı Yayını, Ankara, 1996
 
11. Urfalı Hattat Behçet Arabi, Şanlıurfa Belediyesi Yayını, Şanlıurfa, 1997
 
12. Müze Şehir ve Peygamberler Şehri Şanlıurfa (Türkçe-İngilizce albüm kitap), Şanlıurfa Valiliği Yayını, Ankara, 1997
 
13. HARRAN Yolların Buluştuğu Kent, Şanlıurfa Valiliği Yayını, Ankara, 2000
 
14. ŞANLIURFA Land Of Faith - İnançlar Diyarı ŞANLIURFA, (İng. Çeviri : Doç. Dr. Zuhal KARAHAN KARA), Şanlıurfa Valiliği Yayını, Ankara, 2000
 
15. Adım Adım Şanlıurfa, (Harun Sarıfakıoğulları ile birlikte), Şanlıurfa Valiliği Yayını, Ankara, 2002
 
16. Harran The Crossroad of Civilizations (Prof.Dr.Zuhal Karahan Kara ile birlikte), Harran District Governorship Cultural Publications, Şanlıurfa, 2003
 
17. Harran Medeniyetler Kavşağı, (Prof.Dr.Zuhal Karahan Kara ile birlikte), Harran Kaymakamlığı Kültür Yayınları, Şanlıurfa, 2003
 
18. Adım Adım Viranşehir (Prof. Dr. Zuhal Karahan Kara ile birlikte), Viranşehir Kaymakamlığı Kültür ve Turizm Yayınları, Şanlıurfa, 2005
 
19. Şanlıurfa 1850-1950, (Ali Tuzcu ile birlikte-İngilizce çeviri: Hilmi Demirciler) ŞURKAV Yayını, Şanlıurfa, 2008
 
20. Yıldız Albümlerinde Urfa-Urfa In The Yıldız Album, (İngilizce Çeviri: Prof. Dr. Zuhal Karahan Kara), Harran Üniversitesi Yayını, Ankara, 2009
 
21. Tarih ve Turizm Şehri Şanlıurfa, (Selahattin E. Güler ile birlikte), ŞURKAV Yayını: 31, Şanlıurfa, 2010
 
22. Urfa, Fotoğraflarla Evvel Zaman İçinde, (Fotoğraf Albümü), Şanlıurfa Belediyesi Yayını, Ankara, 2011 
 
23. Şanlıurfa Çarşıları-Hanları ve El Sanatları, (Sabri Kürkçüoğlu ile birlikte), Şanlıurfa Belediyesi Yayını, Ankara, 2011
 
24. Şanlıurfa Bazaars-Inns and Handcrafts (İngilizce Çeviri: Ömer Ayvaz), (Sabri Kürkçüoğlu ile birlikte), Şanlıurfa Belediyesi Yayını, Ankara, 2011
 
25. Şanlıurfa İli Camileri, Şanlıurfa Belediyesi Yayını, Ankara, 2013
 
26. Göbeklitepe'den Günümüze Şanlıurfa Mimarisinde Taş Süsleme, Şanlıurfa Ticaret ve Sanayi Odası (ŞUTSO) Yayını, 2015. (Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından desteklenen. Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı  (UNDP) ve Anadolu Efes tarafından yürütülen "Gelecek Turizmde" projesi kapsamında).
 
27. URFA Milli Mücadele Albümü, (Müslüm Akalın ile birlikte), Şanlıurfa Büyükşehir Belediyesi Yayını, Ankara, 2016
 
28. Şanlıurfa Kültür ve Turizm Varlıkları, (Sabri Kürkçüoğlu ile birlikte), ŞURKAV Yayını, Ankara, 2017
 
Hocamızın yayına hazır 2 eseri daha bulunmaktadır:
 
29. Dr. Burhan Vural, İnsan Sağlığına ve Resim Sanatına Adanmış Bir Ömür
 
30. Nihat Kürkçüoğlu'nun Fırçasından Cihat Kürkçüoğlu'nun Kaleminden HARRAN
 
Ayrıca 2010 yılından bu yana arkadaşları Müslüm Akalın ve Selahattin Eyyubi Güler ile birlikte üzerinde çalıştıkları "Urfa Şehir Ansiklopedisi" tamamlanmak üzeredir.
 
Hocamız bu eserlerinden başka çok sayıda kitap ve derginin yayın kurulunda yer almış, çok sayıda sempozyuma bildiriler sunmuş, panel ve seminerlere katılmış, yine çok sayıda turistik broşür ve depliyan (el ilanı) hazırlanmasına katkıda bulunmuştur.
 
Yakın zamanda Ankara'ya yerleşmek durumunda kalan hocamızın Urfa'ya ilgisi devam etmektedir.
Kendisine sağlık, afiyet ve mutluluklar diliyorum.
 
Ve Urfa'ya bu kadar hizmeti olan bu değerli insanın adının Urfa'da uygun bir mekana verilmesini teklif ediyorum. O bunu fazlası ile hak ediyor.  -SON-
 
Etiketler: URFA, KÜLTÜR, VE, SANATININ, BÜYÜK, EMEKTARI:, , CİHAT, KÜRKÇÜOĞLU, /, İKİNCİ, BÖLÜM,
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
09 Şubat 2021
URFA KÜLTÜR VE SANATININ BÜYÜK EMEKTARI: CİHAT KÜRKÇÜOĞLU BİRİNCİ BÖLÜM
206 Okunma.
04 Şubat 2021
URFA HİNDİYYE TEKKESİ-2
270 Okunma.
03 Şubat 2021
URFA HİNDİYYE TEKKESİ-1
359 Okunma.
02 Şubat 2021
NE OLACAK BU ESKİ URFA’NIN HALİ?
240 Okunma.
27 Ocak 2021
BİR “YALAVUZ” ŞAİR: BEKİR URFALI -2
239 Okunma.
26 Ocak 2021
BİR “YALAVUZ” ŞAİR: BEKİR URFALI -1
360 Okunma.
22 Ocak 2021
İKİ GÜZEL İNSAN, İKİ ÖRNEK ESNAF
486 Okunma.
19 Ocak 2021
URFA’NIN UNUTTUĞU BÜYÜK HATTAT BEHÇET ARABÎ
296 Okunma.
14 Ocak 2021
URFA İÇİN BÜYÜK BİR DEĞER: MAHMUT KARAKAŞ
1001 Okunma.
30 Aralık 2020
SORUN BÜYÜK VE DERİNDE
196 Okunma.
28 Aralık 2020
AYRILMALAR VE KAVUŞMALAR
148 Okunma.
17 Aralık 2020
ŞANLIURFA YAZITLARI
508 Okunma.
28 Kasım 2020
MİSBAH HİCRİ
337 Okunma.
05 Kasım 2020
ŞAHİN DOĞAN VE İKİ KİTABI
897 Okunma.
26 Eylül 2020
BİR GÜZEL İNSAN: İBRAHİM TORU
420 Okunma.
08 Eylül 2020
BİR HAS ŞAİR: SEYYİD AHMET KAYA
656 Okunma.
06 Şubat 2020
OKUMAK…
1330 Okunma.
17 Ocak 2020
ANSIZIN HAYAT
602 Okunma.
13 Aralık 2019
SELAHATTİN EYYUBİ GÜLER VE SOĞMATAR KİTABI
928 Okunma.
10 Aralık 2019
HÜZÜN
456 Okunma.
22 Kasım 2019
BİR KİBİR, BİR KİBİR
492 Okunma.
16 Kasım 2019
KADINLARLA İLGİLİ KISA KISA
472 Okunma.
16 Eylül 2019
BİR ACAYİP GENÇLİK
990 Okunma.
06 Ağustos 2019
KURTULUŞUN 100. YIL HAZIRLIKLARI
1359 Okunma.
02 Mayıs 2019
“HAKİKATİN İZİNDE” BİR “EZELÎ MAĞLUP” VE BİR “YALNIZ ENTELEKTÜEL”
1335 Okunma.
09 Mart 2019
BENİM 28 ŞUBAT’IM-6- SON
1378 Okunma.
08 Mart 2019
BENİM 28 ŞUBAT’IM-5
1028 Okunma.
07 Mart 2019
BENİM 28 ŞUBAT’IM-4
958 Okunma.
06 Mart 2019
BENİM 28 ŞUBAT’IM-3
1053 Okunma.
05 Mart 2019
BENİM 28 ŞUBAT’IM-2
1146 Okunma.
04 Mart 2019
BENİM 28 ŞUBAT’IM-1
1378 Okunma.
26 Şubat 2019
YOLCULUK NEREYE?
839 Okunma.
14 Şubat 2019
İMTİHAN GERÇEĞİ
1932 Okunma.
10 Aralık 2018
MİSBAH HİCRİ VE İKİ KİTABI
2573 Okunma.
01 Kasım 2018
SÖZ OKYANUSUNDA YOLCULUK
1805 Okunma.
08 Ekim 2018
MEHMET KURTOĞLU VE “EZELDEN URFA”
2187 Okunma.
24 Temmuz 2018
GÖBEKLİTEPE ÜZERİNE DÜŞÜNCELER
6575 Okunma.
17 Temmuz 2018
ÇAPIT TOP
2756 Okunma.
23 Mayıs 2018
EDİRNE’DEN MOSTAR’A KÜLTÜR KERVANI
3941 Okunma.
19 Mart 2018
GAP GÜNDEMİYLE 20 YIL
2365 Okunma.
14 Mayıs 2015
KENAN EVREN ÖLDÜ, ADI YAŞIYOR
2207 Okunma.
05 Mayıs 2015
ÖLÜME ÖVGÜ
2237 Okunma.
28 Nisan 2015
YA BİZDENSİN YA DA…
1105 Okunma.
21 Nisan 2015
YENİ BİR FIRSAT
2272 Okunma.
08 Nisan 2015
DEVLETİN MALI NEDİR?
2380 Okunma.
01 Nisan 2015
GÜZEL ÖRNEKLER DE VAR
2113 Okunma.
26 Mart 2015
BİZ'İ ANLATMAYA DEVAM
2121 Okunma.
20 Mart 2015
YA, ALLAH BAŞARAMADINIZ DERSE…
1109 Okunma.
16 Mart 2015
1915'TEN GÜNÜMÜZE
2067 Okunma.
05 Mart 2015
ÇÖZÜM UMUDU
2047 Okunma.
02 Mart 2015
URFA'NIN BÜYÜK POTANSİYELİ
2312 Okunma.
26 Şubat 2015
MİLLETİN VEKİLİ OLMAK İSTEYENLERE…
1505 Okunma.
23 Şubat 2015
DEĞERLER EĞİTİMİ
2032 Okunma.
18 Şubat 2015
İKİ BABA VE BİZ
2100 Okunma.
10 Şubat 2015
YENİDEN YAZMAK
2734 Okunma.
Haber Yazılımı