Yazı Detayı
08 Ekim 2018 - Pazartesi 09:10 Bu yazı 835 kez okundu
 
MEHMET KURTOĞLU VE “EZELDEN URFA”
Mehmet SARMIŞ
mehmetsarmis@gmail.com
 
 
Mehmet Kurtoğlu, Urfa'nın son çeyrekte yetiştirdiği en üretken yazar. Kitaplarının sayısı 30'u geçti sanıyorum. Yayınlanmayı bekleyen çok sayıda eseri olduğunu da biliyorum. Şiir, deneme, roman, tiyatro, biyografi, seyahat, sinema, her alanda yazıyor. Dergi yazıları, röportajlar ve sık sık katıldığı sempozyum, konferans, panel türü çalışmaları da cabası.
 
Urfa'da iken bir süre Yazarlar Birliğinde beraber çalıştık. Ayrıldıktan sonra da kopmadık birbirimizden. En son mayıs ayındaki 10 günlük Balkan gezisinde birlikteydik. 
 
İlk tanıdığımda neyse o. Yıllardır Urfa'nın dışında yaşadığı halde hiç değişmiyor. Hali, tavrı, heyecanı, coşkusu, konuşması ve konuştukları… Tam bir Urfalı, daha ilk görüşte birkaç dakikalık konuşması ile kendini ele veriyor. Klasik bir Urfalı. Kötü mü? Hayır, orijinal, dahası sempatik. Konuşurken hızına yetişemiyorsunuz. Dinleyenlerin başını döndürüyor, şaşırtıyor, gülüyor, güldürüyor. 
 
Yazdıkları arasında başat konu Urfa. Urfa ile ilgili her şeyi okuyor ve yazıyor. Urfa ve Urfalılarla ilgili çalışmadığı bir konu yok gibi; olsa onu da hemen yazıp yayınlayabilir. Bunun çok olumlu yanları olmakla beraber bazı olumsuz yanları da var, aşağıda söz etmeye çalışacağım.
 
"Ezelden Urfa, Bir Şehir Aforizması", Kurtoğlu'nun geçen yıl yayınlanan kitabı. İkinci defadır okuyorum.
 
Çizgi Yayınlarından çıkmış. 328 sayfa. Resimler, A. Rezzak Elçi, Nihat Kürkçüoğlu, Abdurrahman Birden ve Metin Oydemir'e ait.
 
 Kitabın adından başlayalım. "Ezelden Urfa", tamam. Ancak "Bir Şehir Aforizması" ibaresindeki aforizma uygun düşmemiş. Fransızca bir kelime olan ""aforizma"ya, Türk Dil Kurumu sözlüğünde "özdeyiş" anlamı verilmiş. Özlü, çarpıcı, aykırı söz demek. Adına bakarak kitap böyle sözlerden oluşuyor zannediyor insan, ama değil. Evet, kitapta aforizma sayılabilecek çok söz var ama gene de uzun bir metne bu adı vermek uygun düşmemiş bence.
 
Kitabın Urfa görsellerinden oluşan güzel bir kapağı var. Keşke Urfa Kalesi de olsaydı.
 
Kitabın ithafı çok ilginç, tam iki sayfa tutuyor. Kurtoğlu, kitabını tarihten bugüne Urfalı veya Urfa ile ilişkili öne çıkmış bütün isimlere ithaf ediyor. Büyük bir kadirşinaslık. 
 
Kurtoğlu Önsöz'de de Urfa ile ilgili çok önemli değerlendirmeler yapıyor. Onun şehre yaklaşımını göstermesi bakımından kısa bir bölümü aktarmak istiyorum: "Dünya yeniden kurulurken, değişim ve dönüşümün pek iyiye gitmediği Urfa'ya eleştiriler elbette olmalıdır ki, taşlar yerine oturabilsin…. Urfa efsanelere boğulmuş, rüya gören bir şehirdir. Birinin onu bu rüyasından tokatlayarak uyandırması gerekir. Kendi kendisiyle yüzleşmeyen şehir, ne kadar zengin olursa olsun, kendini değiştirip dönüştüremez."(sf.14)
 
Kitap boyunca Kurtoğlu bunu yapmaya çalışıyor. Övgüler ve yergiler arasında gidip geliyor. Doğduğu, uzun süre yaşadığı, iyi tanıdığı şehri ve hemşehrilerini bir yerde göklere çıkarırken, hemen arkasından tokatlayarak yerin dibine batırıyor, kendine getirmeye çalışıyor. Zaman zaman çok aşırıya da kaçıyor: "… kitabımı övgü ve yergilerinden dolayı tutarsız veya çelişkili bulabilirsiniz. Hatta bazı satırlar ruhunuzu incitip, rahatınızı kaçırabilir." (sf. 13)Dediği gibi de oluyor.
 
Kitapta, Urfa'nın tarihi, coğrafyası, kültürü, sosyal ve ekonomik hayatı, kısaca Urfa ve Urfalı  ile ilgili hemen hemen her şey bir arada. Bir Urfa Ansiklopedisi gibi, ama öyle ansiklopediler gibi resmi ve soğuk değil, bir roman tadında, akıp gidiyor. Geçmişle bugün, pagan ve Hıristiyanlık dönemi ile İslamî dönem, teorik değerlendirmeler, somut ve soyut hususlar, hatıralar, şiirler, öyküler, türküler, efsaneler, hepsi iç içe. Her görüşüne katılmayabilirsiniz. Bazen "Bu kadarı da olmaz." diyebilirsiniz. Mesela ben artık "Kurtoğluca" dediğim "dişil"li, "eril"li değerlendirmelerinin çoğuna katılmıyor, çok zaman gülüp geçiyorum. Ama hepsinin yoğun bir zihnî mesainin ürünü olduğu kesin. Saygı duymak gerekir diye düşünüyorum.
 
Ben okurken büyük keyif aldım. Bilmediğim birçok şeyi öğrendim. Doğup büyüdüğüm ve yaşadığım şehri biraz daha yakından tanıdım. 
 
Urfa'yı iyi tanımak isteyen birinin, özellikle Urfalıların mutlaka okuması gerektiğini düşünüyor, herkese tavsiye ediyorum.
 
Ancak bazı eleştirilerim de olacak:
 
Bir defa Kurtoğlu, hemen hemen bütün kitaplarında olduğu gibi işi aceleye getirmiş. Konular yeterince düzenli değil. Tekrarlar çok. Birbirine zıt fikirler çok. Böyle bir kitapta olmaması gereken ayrıntılar çok. Örneklere girersem yazı çok uzar. Bunlarla beraber uzun şiirler, öyküler ve alıntılar da zaman zaman okuyucuyu esas konudan uzaklaştırıyor. Başlıklar da daha özenli seçilebilir, sıralama biraz daha uygun hale getirilebilirdi. 
 
Baskıda da yeterince özen yok. İyi bir editörlük hizmeti verilmemiş. Bozuk cümleler ve yazım hataları çok sırıtıyor.
 
Ancak bütün bunlar, kitabın önemini ortadan kaldırmıyor. Bu haliyle de çok güzel ve okunmaya değer.
 
Keşke diyorum, Kurtoğlu üzerinde biraz daha çalışsa. Hatta bundan sonraki muhtemel baskıları için kitabı baştan sona sıkı bir şekilde gözden geçirse, yazdıklarını damıtsa, fazlalıkları ayıklasa, şöyle 250 sayfa kadar konsantre bir eser ortaya çıkarsa. O zaman kendisinin çok sevdiği bir ifadeyle "kült" bir eser ortaya çıkar. Hem Kurtoğlu'nun, hem Urfa'nın kült bir eseri.
 
Ama pek sanmıyorum. Çünkü tanıdığım Kurtoğlu, büyük bir iştahla okumaya ve yazmaya devam edecektir. Bu gidişle kitaplarının sayısı 50'leri, 60'ları bulabilir.
 
Böyle olunca bize de kalemine ve yüreğine kuvvet demek düşüyor ancak. Ve okumak tabii.
 
Teşekkürler arkadaşım. 
 
Etiketler: MEHMET, KURTOĞLU, VE, “EZELDEN, URFA”,
Yorumlar
Bizim Gazete
Ulusal Gazeteler
Yazarlar
Alıntı Yazarlar
Şanlıurfa
Az Bulutlu
Güncelleme: 15.12.2018
Bugün
- 15°
Cumartesi
- 15°
Cumartesi
- 15°
Şanlıurfa

Güncelleme: 15.12.2018
İmsak
05:56
Sabah
07:24
Öğle
12:27
İkindi
14:55
Akşam
17:18
Yatsı
18:39
Süper Lig
Takımlar
P
Av
M
B
G
O
Arşiv Arama
Modül 1

Bu modül kullanıcı tarafından yönetilir, ister kod girilir ister iframe ile içerik çekilir. Toplamda kullanıcı 5 modül ekleme hakkına sahiptir, bu modül dahil tüm sağdaki modüller manuel olarak sıralanabilir.

Haber Yazılımı