Yazı Detayı
20 Ekim 2017 - Cuma 06:50 Bu yazı 1366 kez okundu
 
ALİYA’YI ANLAMAK (1)
Ayser POLAT
 
 

Yaşadığı onca sıkıntıya göğüs gererek ardında Bosna halkına bir devlet bırakmayı başaran Aliya İzzetbegoviç'in ahrete intikalinin14. yıl dönümü… Gençlerimizin birçoğu onu Yazar-Düşünür kimliğiyle tanıyor. Halkının "Bilge Kral" unvanıyla onurlandırdığı Aliya, Bosna halkını ateş çemberinden geçiren bir lider. Bosna, 1463 yılında Osmanlı'nın bir parçası oluyor. 1909'da Hıristiyanların isyanlarıyla elden çıkıyor. Dile kolay, 446 yıllık bir mazimiz var. 

******
Ömrünü İslam'ın varlığı için mücadeleye adayan bu ihtiyarın hayatını ve şahsiyetini gelecek nesillere misal olarak sunmak bir vecibedir. Çünkü yeni gelen nesiller örnekler görmek isterler ve onlara kendi kahramanlarınızı sunmazsanız, başkaları bu boşluğu kendi örnekleri ile doldurur. 

******
Aliya İzetbegoviç, 1925'te bugün Bosna-Hersek'in kuzeybatısında bulunan Bosanski Šamac kasabasında Dünya'ya geldi. Ailesi İslâmî duyarlılığa sahip bir aileydi. Saraybosna'da bir Alman lisesinde eğitim gördü. Bilime önem veren ve disiplinle çalışan bir öğrenci olarak tanındı.

******
Lise çağında üstün kabiliyetleriyle ve İslamî konulara olan ilgisiyle öne çıktı. O dönemde bazı arkadaşlarıyla birlikte dinî konuları tartışmak amacıyla Mladi Muslimani (Müslüman Gençler Kulübü) adını verdikleri bir kulüp kurdu. Bu kulübü kurduğunda henüz 16 yaşındaydı, fakat oldukça etkin ve üretken bir düşünce kabiliyetine sahip olduğu gözleniyordu. Bu yüzden kurduğu kulüp bir düşünce kulübü olmaktan çıkarak eğitim ve hayır faaliyetlerine öncülük etmeye başladı. Ayrıca genç kızlar için de ayrı bir birim oluşturdu. İkinci Dünya Savaşı'nda ihtiyaç sahiplerine yardım etti.
******
İzetbegovi?'in kurduğu Müslüman Gençler Kulübü oldukça önemli faaliyetler gerçekleştirdi. İkinci Dünya Savaşı sırasında faaliyetleriyle de herkesin dikkatini çeken gözde bir oluşum hâline geldi. Ancak bu savaş esnasında tüm Yugoslavya, Almanların işgaline uğramıştı. Savaşta Sırp Çetnikler, Alman askerlerinin de desteğinden yararlanarak Bosna'da 100 bin Müslümanı katletti.

******
13 Ocak 1946'da Yugoslavya yeniden bağımsızlığına kavuştu. Ancak bu bağımsızlık hareketinde Komünist Parti yanlıları önemli bir rol üstlendiklerinden bağımsızlık sonrasında da ülkede yönetimi ele geçirdiler. Ülkenin resmî statüsünü de federal cumhuriyetler birliği olarak belirlediler. Buna göre Yugoslavya altı federal cumhuriyet ile iki özerk bölgeden oluşacak, cumhuriyetlerden biri de Bosna-Hersek Cumhuriyeti olacaktı.

KOMÜNİST REJİM DÖNEMİ
Komünist rejimin ülke yönetimini ele geçirmesiyle birlikte dinlerin toplumsal hayattaki varlığı giderek azaltıldı. İzetbegoviç, politik İslamı savunduğundan ve ateizme karşı olduğundan komünist yöneticilerin en önemli hedeflerinden biriydi. Bu sebeple 1949'da İslamcılık suçlamasıyla 5 yıl hapse mahkum edildi. 

******
İzetbegoviç'in sıkıntıları 1953'te iktidara gelen Tito zamanında daha da arttı. Tito'nun 1974'te yeni bir anayasa hazırlamasından sonra yönetim din üzerindeki kontrolünü kısmen hafifleterek bazı geleneksel İslamî kurumların yeniden işlev kazanmasına imkân sağladı. Bu yumuşama üzerine bazı camiler ve medreseler yeniden açıldı. Küçük çapta da olsa bir yumuşamayla bazı dinî kurumların yeniden hayata geçirilmesi Müslümanlar arasında hızlı bir İslamî uzlaşıya zemin hazırladı.

******
1980'de Tito ölünce federasyon cumhurbaşkanlığı konusunda bir anlaşmazlık ortaya çıktı. Bunun üzerine altı federal eyaletin her birinin cumhurbaşkanının sırayla bir yıl federasyon cumhurbaşkanlığı yapması üzere anlaşma sağlandı. Bu gelişmeyle birlikte ülkede kısmen bir demokratikleşme sürecine girilmiş oldu. Çünkü federal eyaletlerde yönetime geçmek isteyenler siyasal partiler vasıtasıyla faaliyetler yürütebiliyorlardı. 

******
Buna bağlı olarak hürriyetlerde de bir genişleme oldu. İzetbegoviç'in oğlu bu ortamdan yararlanarak babasının makalelerini bir kitapta toparlayıp, 1983'te "İslamî Manifesto" adıyla yayınladı. İzetbegoviç'in daha önce 1970'te de bu adla bir kitabı yayınlanmıştı. 1983'te söz konusu kitabın yayınlanması epey bir yankı uyandırdı.

******
Hâkim sistem bu gelişmeye tahammül edemeyerek İzetbegoviç'i Avrupa'nın ortasında radikal İslamî bir cumhuriyet kurmak için çalışmakla suçladı ve tutuklattı. İzetbegoviç, mahkeme önüne çıkarılıp "Hâkim sistemi değiştirmek ve Bosna-Hersek'i İslamî devlete dönüştürmek için çalışmak" ile itham edildi ve yargılamadan sonra 14 yıl hapis cezasına mahkûm edildi. 
Fakat bu mahkûmiyet onun kitabının bütün Bosna'da duyulmasını ve tesirini göstermesini sağladı. Müslümanlar muhtelif yollarla onun söz konusu kitabını temin etmeye çalışıyorlardı. Kitabın yazarının bu kitaptan dolayı hapiste olması okuyanların ruhlarındaki tesirinin daha da artmasına sebep oluyordu.

 
Etiketler: ALİYA’YI, ANLAMAK, (1),
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
27 Şubat 2020
HAYATIN RENKLERİ / RENKLİ HAYATLAR
61 Okunma.
22 Şubat 2020
REYTİNG CANAVARININ SON KURBANI: ATAKAN
85 Okunma.
19 Şubat 2020
HAYATA DAİR
96 Okunma.
15 Şubat 2020
AH BE KADİR…
202 Okunma.
13 Şubat 2020
KEŞKE DEMEDEN ÖNCE
113 Okunma.
08 Şubat 2020
GEÇMİŞ OLSUN TÜRKİYEM..
185 Okunma.
31 Ocak 2020
ÖNCE DUYARLILIK
236 Okunma.
25 Ocak 2020
ÇOCUKLARIMIZ..
215 Okunma.
18 Ocak 2020
DUYGU DÜNYAMIZ
138 Okunma.
11 Ocak 2020
YENİDEN ISINAN ORTADOĞU AKREP VE KURBAĞA
210 Okunma.
04 Ocak 2020
İDLİP’TEKİ BEBEKLER İÇİN
167 Okunma.
28 Aralık 2019
YERLİ OTOMOBİL “TOGG”
241 Okunma.
27 Aralık 2019
RİBAL SALGINLARA DİKKAT
81 Okunma.
21 Aralık 2019
GEÇ KALMAYALIM
155 Okunma.
14 Aralık 2019
AFRİKA'NIN UMUDU OLMAK
192 Okunma.
07 Aralık 2019
CEREN YENİDEN DOĞMAYACAK
148 Okunma.
30 Kasım 2019
SOĞUKLARA DİKKAT
303 Okunma.
28 Kasım 2019
AİLEDE YABANCILAŞMAK
264 Okunma.
23 Kasım 2019
İNSANOĞLU
280 Okunma.
18 Kasım 2019
ÜMİTSİZLİK
289 Okunma.
16 Kasım 2019
NE OLUYORUZ!
242 Okunma.
09 Kasım 2019
AKSARAY’DAKİ NASİPSİZ ANNELER
317 Okunma.
02 Kasım 2019
VOLTAJDAKİ DALGALANMA CEP YAKIYOR
430 Okunma.
26 Ekim 2019
DEVLET, ZİNCİR SOYGUNCULARA “BEN BURADAYIM” DESİN!
375 Okunma.
19 Ekim 2019
BARIŞ PINARINDA DEZENFORMASYON KONSORSİYUMU
312 Okunma.
12 Ekim 2019
POPÜLER İHANET
277 Okunma.
05 Ekim 2019
URFALI BEKLİYOR
353 Okunma.
28 Eylül 2019
TEŞEKKÜRLER
382 Okunma.
21 Eylül 2019
DÜNYA ŞEHİRLERİ KLASMANI VE URFA
365 Okunma.
14 Eylül 2019
ALLAH HAYRA ÇEVİRSİN
637 Okunma.
07 Eylül 2019
KARANLIĞIN BEKÇİLERİ SÖZDE AYDINLAR
446 Okunma.
31 Ağustos 2019
KADINA YÖNELİK ACZİYET
514 Okunma.
24 Ağustos 2019
ORMAN YANGINLARI
369 Okunma.
17 Ağustos 2019
BAYRAM MATEM OLDU
423 Okunma.
15 Ağustos 2019
KURBAN VE BAYRAM
305 Okunma.
10 Ağustos 2019
“ALLAH ANCAK TAKVA SAHİPLERİNDEN KABUL EDER”
385 Okunma.
03 Ağustos 2019
“BU TESİSE BU PERSONEL YAKIŞMIYOR”
352 Okunma.
27 Temmuz 2019
ÇİFTLİK KAFASI MEMLEKET İDARESİ
365 Okunma.
19 Temmuz 2019
ABDULLAH BİN SÜHEYL (R.A.)
285 Okunma.
18 Temmuz 2019
BİR MEKTUP
334 Okunma.
13 Temmuz 2019
NASIL BU HALE GELDİK!
601 Okunma.
06 Temmuz 2019
SICAKLARA DİKKAT
381 Okunma.
03 Temmuz 2019
AFRA BİNTİ UBEYD (R. ANHA)
350 Okunma.
29 Haziran 2019
“SANCAK ŞEHRİ URFA” VE SOSYAL DOKUNUN ÇÜRÜYÜŞÜ
418 Okunma.
22 Haziran 2019
ÇOCUKLARDA GECE TERÖRÜ
384 Okunma.
15 Haziran 2019
KARNE HEYECANI
541 Okunma.
13 Haziran 2019
ÜMMÜ EYMEN (R.ANHA)
352 Okunma.
12 Haziran 2019
ZEYNEP BİNT-İ HUZEYME
322 Okunma.
08 Haziran 2019
BAYRAM, TRAFİK VE BİLANÇO
430 Okunma.
01 Haziran 2019
RAMAZAN NASIL GEÇTİ?
359 Okunma.
27 Mayıs 2019
TV VE İNTERNET PRANGASI
361 Okunma.
25 Mayıs 2019
ÖTELEDİĞİMİZ RUH SAĞLIĞI 2
390 Okunma.
18 Mayıs 2019
ÖTELEDİĞİMİZ RUH SAĞLIĞI (1)
405 Okunma.
11 Mayıs 2019
ÖYLE BİR ZAMANDA GELDİ Kİ RAMAZAN-I ŞERİF
497 Okunma.
04 Mayıs 2019
SUÇ VE CEZA
487 Okunma.
27 Nisan 2019
YARGIDAN MİDEMİZ BULANIYOR
556 Okunma.
24 Nisan 2019
NEDEN BU KADAR ZOR Kİ?
459 Okunma.
20 Nisan 2019
TOPLUMUN YABANCILAŞMASI DEĞİŞEN DEĞER YARGILARI
517 Okunma.
16 Nisan 2019
YOLLAR
460 Okunma.
13 Nisan 2019
EY OĞUL…
533 Okunma.
06 Nisan 2019
10 YILDA YARIM MİLYON VE BEKLEYEN SORUNLAR
508 Okunma.
30 Mart 2019
BİZ “İLLE DE HÜRRİYET” DİYORUZ PEKİ YARIN NE OLACAK?
595 Okunma.
23 Mart 2019
GOLAN TEPELERİ VE 52 YILDIR UYUYAN UYDU ARAP REJİMLERİ
554 Okunma.
16 Mart 2019
YENİ ZELANDA’DA 49 ŞEHİT
522 Okunma.
13 Mart 2019
MUTLULUĞUN RESMİ
527 Okunma.
09 Mart 2019
KLASİK 8 MART VE PEMBE RESİMLER
542 Okunma.
02 Mart 2019
HASRETE YOL ALMAK
1032 Okunma.
23 Şubat 2019
ÇOCUK YAŞTA EVLİLİK VE DOMİNO TAŞI
540 Okunma.
16 Şubat 2019
İBRETLİK
739 Okunma.
09 Şubat 2019
“İNSAN”
929 Okunma.
02 Şubat 2019
“SEMAH MÜBAREK” ADIN “CRİSTİNA” OLSA
868 Okunma.
26 Ocak 2019
DİJİTAL SİYASET – GOYGOYCU TAYFA
895 Okunma.
19 Ocak 2019
NEREDE ADALET
856 Okunma.
05 Ocak 2019
“HADİ BE OĞLUM” ‘HADİ BE İNSAN’
928 Okunma.
29 Aralık 2018
ORTA SINIFIN YOK OLUŞU
915 Okunma.
22 Aralık 2018
VEFA
927 Okunma.
08 Aralık 2018
ÇOCUKLAR YANSIMADIR
846 Okunma.
01 Aralık 2018
EKONOMİK KRİZ “DEĞİL” VİCDANİ KRİZ
924 Okunma.
24 Kasım 2018
ÖRNEK YAŞAMLAR- 5 HZ.FATIMA (2)
1056 Okunma.
17 Kasım 2018
ÖRNEK YAŞAMLAR 5
1005 Okunma.
03 Kasım 2018
ÖRNEK YAŞAMLAR- 4
962 Okunma.
20 Ekim 2018
ANNEANNE VE BABAANNE OLMAK
1554 Okunma.
18 Ekim 2018
ÖRNEK YAŞAMLAR- 3
729 Okunma.
16 Ekim 2018
ÖRNEK YAŞAMLAR- 2
730 Okunma.
13 Ekim 2018
ÖRNEK YAŞAMLAR- 1
759 Okunma.
06 Ekim 2018
MANİPÜLASYON VE KARŞI MANİPÜLASYON
1139 Okunma.
29 Eylül 2018
MUHARREM VE AŞURE
1497 Okunma.
15 Eylül 2018
YERLİ VE MİLLİ AMERİKALILAR
1475 Okunma.
08 Eylül 2018
MEVSİM DEĞİŞİRKEN
1513 Okunma.
01 Eylül 2018
BAYRAMIN ARDINDAN
1931 Okunma.
08 Ağustos 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -29
1821 Okunma.
06 Ağustos 2018
MESİRE ALANLARI VE KIYMET BİLMEK
729 Okunma.
04 Ağustos 2018
GAP VADİSİ
999 Okunma.
28 Temmuz 2018
KAYNANALAR VE GELİNLER
1724 Okunma.
21 Temmuz 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -28
1913 Okunma.
07 Temmuz 2018
LÜTFEN DOĞURMAYIN
1659 Okunma.
30 Haziran 2018
ÇOCUK OYUN GURUPLARI VE SÜS HAVUZLARI
1370 Okunma.
27 Haziran 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -27
905 Okunma.
25 Haziran 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -26
766 Okunma.
23 Haziran 2018
SEÇİME DOĞRU
1030 Okunma.
14 Haziran 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -25
1222 Okunma.
06 Haziran 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -24
1287 Okunma.
02 Haziran 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (23)
984 Okunma.
31 Mayıs 2018
HAMNE BİNT-İ CAHŞ (R.ANHA)
942 Okunma.
23 Mayıs 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -22
1007 Okunma.
21 Mayıs 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -21
927 Okunma.
19 Mayıs 2018
HOŞ GELDİN YA ŞEHRİ RAMAZAN
1021 Okunma.
15 Mayıs 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -20
1043 Okunma.
12 Mayıs 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -19
878 Okunma.
08 Mayıs 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -18 (3. VE SON BÖLÜM)
996 Okunma.
07 Mayıs 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -18 (2. BÖLÜM)
907 Okunma.
05 Mayıs 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -18
1037 Okunma.
02 Mayıs 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -17
1051 Okunma.
28 Nisan 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -16
1147 Okunma.
14 Nisan 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -15
1442 Okunma.
07 Nisan 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -14
1337 Okunma.
31 Mart 2018
BİR HİKÂYE
1815 Okunma.
17 Mart 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -13
1518 Okunma.
10 Mart 2018
HZ. PEYGAMBER’İN (SAV) MISIRLI EŞİ
1977 Okunma.
03 Mart 2018
ŞEHİTLERİMİZE..
1452 Okunma.
17 Şubat 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (12)
1542 Okunma.
10 Şubat 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (11)
1538 Okunma.
03 Şubat 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (10)
1167 Okunma.
27 Ocak 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (9)
1297 Okunma.
17 Ocak 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (8)
1336 Okunma.
13 Ocak 2018
ÇOCUKLAR ÖLMESİN
1374 Okunma.
02 Ocak 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (7)
1249 Okunma.
30 Aralık 2017
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (6)
1174 Okunma.
23 Aralık 2017
ABD’YE KUDÜS TOKADI!
1377 Okunma.
16 Aralık 2017
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (5)
1197 Okunma.
08 Aralık 2017
KUDÜS VE MESCİD-İ AKSA
1436 Okunma.
25 Kasım 2017
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (4)
1294 Okunma.
21 Kasım 2017
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (3)
1247 Okunma.
18 Kasım 2017
ANNEYE ÖZLEM
1659 Okunma.
11 Kasım 2017
HANIM SAHABELERİN İZİNDEN (2)
1271 Okunma.
31 Ekim 2017
VAZGEÇİLMEZ İKİLİ
1687 Okunma.
26 Ekim 2017
HANIM SAHABELERİN İZİNDEN (1)
1542 Okunma.
21 Ekim 2017
ALİYA’YI ANLAMAK (2)
1368 Okunma.
Haber Yazılımı