Yazı Detayı
20 Ekim 2017 - Cuma 06:50 Bu yazı 1526 kez okundu
 
ALİYA’YI ANLAMAK (1)
Ayser POLAT
 
 

Yaşadığı onca sıkıntıya göğüs gererek ardında Bosna halkına bir devlet bırakmayı başaran Aliya İzzetbegoviç'in ahrete intikalinin14. yıl dönümü… Gençlerimizin birçoğu onu Yazar-Düşünür kimliğiyle tanıyor. Halkının "Bilge Kral" unvanıyla onurlandırdığı Aliya, Bosna halkını ateş çemberinden geçiren bir lider. Bosna, 1463 yılında Osmanlı'nın bir parçası oluyor. 1909'da Hıristiyanların isyanlarıyla elden çıkıyor. Dile kolay, 446 yıllık bir mazimiz var. 

******
Ömrünü İslam'ın varlığı için mücadeleye adayan bu ihtiyarın hayatını ve şahsiyetini gelecek nesillere misal olarak sunmak bir vecibedir. Çünkü yeni gelen nesiller örnekler görmek isterler ve onlara kendi kahramanlarınızı sunmazsanız, başkaları bu boşluğu kendi örnekleri ile doldurur. 

******
Aliya İzetbegoviç, 1925'te bugün Bosna-Hersek'in kuzeybatısında bulunan Bosanski Šamac kasabasında Dünya'ya geldi. Ailesi İslâmî duyarlılığa sahip bir aileydi. Saraybosna'da bir Alman lisesinde eğitim gördü. Bilime önem veren ve disiplinle çalışan bir öğrenci olarak tanındı.

******
Lise çağında üstün kabiliyetleriyle ve İslamî konulara olan ilgisiyle öne çıktı. O dönemde bazı arkadaşlarıyla birlikte dinî konuları tartışmak amacıyla Mladi Muslimani (Müslüman Gençler Kulübü) adını verdikleri bir kulüp kurdu. Bu kulübü kurduğunda henüz 16 yaşındaydı, fakat oldukça etkin ve üretken bir düşünce kabiliyetine sahip olduğu gözleniyordu. Bu yüzden kurduğu kulüp bir düşünce kulübü olmaktan çıkarak eğitim ve hayır faaliyetlerine öncülük etmeye başladı. Ayrıca genç kızlar için de ayrı bir birim oluşturdu. İkinci Dünya Savaşı'nda ihtiyaç sahiplerine yardım etti.
******
İzetbegovi?'in kurduğu Müslüman Gençler Kulübü oldukça önemli faaliyetler gerçekleştirdi. İkinci Dünya Savaşı sırasında faaliyetleriyle de herkesin dikkatini çeken gözde bir oluşum hâline geldi. Ancak bu savaş esnasında tüm Yugoslavya, Almanların işgaline uğramıştı. Savaşta Sırp Çetnikler, Alman askerlerinin de desteğinden yararlanarak Bosna'da 100 bin Müslümanı katletti.

******
13 Ocak 1946'da Yugoslavya yeniden bağımsızlığına kavuştu. Ancak bu bağımsızlık hareketinde Komünist Parti yanlıları önemli bir rol üstlendiklerinden bağımsızlık sonrasında da ülkede yönetimi ele geçirdiler. Ülkenin resmî statüsünü de federal cumhuriyetler birliği olarak belirlediler. Buna göre Yugoslavya altı federal cumhuriyet ile iki özerk bölgeden oluşacak, cumhuriyetlerden biri de Bosna-Hersek Cumhuriyeti olacaktı.

KOMÜNİST REJİM DÖNEMİ
Komünist rejimin ülke yönetimini ele geçirmesiyle birlikte dinlerin toplumsal hayattaki varlığı giderek azaltıldı. İzetbegoviç, politik İslamı savunduğundan ve ateizme karşı olduğundan komünist yöneticilerin en önemli hedeflerinden biriydi. Bu sebeple 1949'da İslamcılık suçlamasıyla 5 yıl hapse mahkum edildi. 

******
İzetbegoviç'in sıkıntıları 1953'te iktidara gelen Tito zamanında daha da arttı. Tito'nun 1974'te yeni bir anayasa hazırlamasından sonra yönetim din üzerindeki kontrolünü kısmen hafifleterek bazı geleneksel İslamî kurumların yeniden işlev kazanmasına imkân sağladı. Bu yumuşama üzerine bazı camiler ve medreseler yeniden açıldı. Küçük çapta da olsa bir yumuşamayla bazı dinî kurumların yeniden hayata geçirilmesi Müslümanlar arasında hızlı bir İslamî uzlaşıya zemin hazırladı.

******
1980'de Tito ölünce federasyon cumhurbaşkanlığı konusunda bir anlaşmazlık ortaya çıktı. Bunun üzerine altı federal eyaletin her birinin cumhurbaşkanının sırayla bir yıl federasyon cumhurbaşkanlığı yapması üzere anlaşma sağlandı. Bu gelişmeyle birlikte ülkede kısmen bir demokratikleşme sürecine girilmiş oldu. Çünkü federal eyaletlerde yönetime geçmek isteyenler siyasal partiler vasıtasıyla faaliyetler yürütebiliyorlardı. 

******
Buna bağlı olarak hürriyetlerde de bir genişleme oldu. İzetbegoviç'in oğlu bu ortamdan yararlanarak babasının makalelerini bir kitapta toparlayıp, 1983'te "İslamî Manifesto" adıyla yayınladı. İzetbegoviç'in daha önce 1970'te de bu adla bir kitabı yayınlanmıştı. 1983'te söz konusu kitabın yayınlanması epey bir yankı uyandırdı.

******
Hâkim sistem bu gelişmeye tahammül edemeyerek İzetbegoviç'i Avrupa'nın ortasında radikal İslamî bir cumhuriyet kurmak için çalışmakla suçladı ve tutuklattı. İzetbegoviç, mahkeme önüne çıkarılıp "Hâkim sistemi değiştirmek ve Bosna-Hersek'i İslamî devlete dönüştürmek için çalışmak" ile itham edildi ve yargılamadan sonra 14 yıl hapis cezasına mahkûm edildi. 
Fakat bu mahkûmiyet onun kitabının bütün Bosna'da duyulmasını ve tesirini göstermesini sağladı. Müslümanlar muhtelif yollarla onun söz konusu kitabını temin etmeye çalışıyorlardı. Kitabın yazarının bu kitaptan dolayı hapiste olması okuyanların ruhlarındaki tesirinin daha da artmasına sebep oluyordu.

 
Etiketler: ALİYA’YI, ANLAMAK, (1),
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
04 Haziran 2020
NİSAN ÖNCESİ NİSAN SONRASI
45 Okunma.
30 Mayıs 2020
KORKTUĞUMUZ BAŞIMIZA GELMESİN
100 Okunma.
23 Mayıs 2020
BURUK VEDA
243 Okunma.
14 Mayıs 2020
NORMALLEŞMENİN İLK DENEMELERİ
212 Okunma.
09 Mayıs 2020
DÜNYA YETİMLER GÜNÜ
157 Okunma.
30 Nisan 2020
KORONA GÖLGESİNDE RAMAZAN
204 Okunma.
21 Nisan 2020
KORONA RUTİNLERİMİZ
387 Okunma.
16 Nisan 2020
KORONALI GÜNLER
223 Okunma.
11 Nisan 2020
KUSURSUZ AVRUPA! ÜSTÜN BATI MEDENİYETİ!
264 Okunma.
28 Mart 2020
SALGIN VE PROVAKASYON
256 Okunma.
21 Mart 2020
ŞUUR OLMAYINCA EMEK ÇÖPE GİDİYOR
319 Okunma.
14 Mart 2020
KORONAVİRÜS FIRSATÇILARI
328 Okunma.
09 Mart 2020
YOLLAR
224 Okunma.
07 Mart 2020
RABBİM HUDEYBİYE’YE ÇEVİRSİN
223 Okunma.
29 Şubat 2020
SERDENGEÇENLER
311 Okunma.
27 Şubat 2020
HAYATIN RENKLERİ / RENKLİ HAYATLAR
290 Okunma.
22 Şubat 2020
REYTİNG CANAVARININ SON KURBANI: ATAKAN
287 Okunma.
19 Şubat 2020
HAYATA DAİR
285 Okunma.
15 Şubat 2020
AH BE KADİR…
355 Okunma.
13 Şubat 2020
KEŞKE DEMEDEN ÖNCE
266 Okunma.
08 Şubat 2020
GEÇMİŞ OLSUN TÜRKİYEM..
326 Okunma.
31 Ocak 2020
ÖNCE DUYARLILIK
369 Okunma.
25 Ocak 2020
ÇOCUKLARIMIZ..
350 Okunma.
18 Ocak 2020
DUYGU DÜNYAMIZ
244 Okunma.
11 Ocak 2020
YENİDEN ISINAN ORTADOĞU AKREP VE KURBAĞA
361 Okunma.
04 Ocak 2020
İDLİP’TEKİ BEBEKLER İÇİN
307 Okunma.
28 Aralık 2019
YERLİ OTOMOBİL “TOGG”
377 Okunma.
27 Aralık 2019
RİBAL SALGINLARA DİKKAT
190 Okunma.
21 Aralık 2019
GEÇ KALMAYALIM
253 Okunma.
14 Aralık 2019
AFRİKA'NIN UMUDU OLMAK
310 Okunma.
07 Aralık 2019
CEREN YENİDEN DOĞMAYACAK
272 Okunma.
30 Kasım 2019
SOĞUKLARA DİKKAT
426 Okunma.
28 Kasım 2019
AİLEDE YABANCILAŞMAK
421 Okunma.
23 Kasım 2019
İNSANOĞLU
416 Okunma.
18 Kasım 2019
ÜMİTSİZLİK
410 Okunma.
16 Kasım 2019
NE OLUYORUZ!
351 Okunma.
09 Kasım 2019
AKSARAY’DAKİ NASİPSİZ ANNELER
430 Okunma.
02 Kasım 2019
VOLTAJDAKİ DALGALANMA CEP YAKIYOR
571 Okunma.
26 Ekim 2019
DEVLET, ZİNCİR SOYGUNCULARA “BEN BURADAYIM” DESİN!
501 Okunma.
19 Ekim 2019
BARIŞ PINARINDA DEZENFORMASYON KONSORSİYUMU
427 Okunma.
12 Ekim 2019
POPÜLER İHANET
387 Okunma.
05 Ekim 2019
URFALI BEKLİYOR
490 Okunma.
28 Eylül 2019
TEŞEKKÜRLER
489 Okunma.
21 Eylül 2019
DÜNYA ŞEHİRLERİ KLASMANI VE URFA
475 Okunma.
14 Eylül 2019
ALLAH HAYRA ÇEVİRSİN
759 Okunma.
07 Eylül 2019
KARANLIĞIN BEKÇİLERİ SÖZDE AYDINLAR
553 Okunma.
31 Ağustos 2019
KADINA YÖNELİK ACZİYET
630 Okunma.
24 Ağustos 2019
ORMAN YANGINLARI
481 Okunma.
17 Ağustos 2019
BAYRAM MATEM OLDU
548 Okunma.
15 Ağustos 2019
KURBAN VE BAYRAM
423 Okunma.
10 Ağustos 2019
“ALLAH ANCAK TAKVA SAHİPLERİNDEN KABUL EDER”
531 Okunma.
03 Ağustos 2019
“BU TESİSE BU PERSONEL YAKIŞMIYOR”
463 Okunma.
27 Temmuz 2019
ÇİFTLİK KAFASI MEMLEKET İDARESİ
497 Okunma.
19 Temmuz 2019
ABDULLAH BİN SÜHEYL (R.A.)
401 Okunma.
18 Temmuz 2019
BİR MEKTUP
455 Okunma.
13 Temmuz 2019
NASIL BU HALE GELDİK!
1077 Okunma.
06 Temmuz 2019
SICAKLARA DİKKAT
480 Okunma.
03 Temmuz 2019
AFRA BİNTİ UBEYD (R. ANHA)
521 Okunma.
29 Haziran 2019
“SANCAK ŞEHRİ URFA” VE SOSYAL DOKUNUN ÇÜRÜYÜŞÜ
544 Okunma.
22 Haziran 2019
ÇOCUKLARDA GECE TERÖRÜ
533 Okunma.
15 Haziran 2019
KARNE HEYECANI
677 Okunma.
13 Haziran 2019
ÜMMÜ EYMEN (R.ANHA)
526 Okunma.
12 Haziran 2019
ZEYNEP BİNT-İ HUZEYME
460 Okunma.
08 Haziran 2019
BAYRAM, TRAFİK VE BİLANÇO
538 Okunma.
01 Haziran 2019
RAMAZAN NASIL GEÇTİ?
508 Okunma.
27 Mayıs 2019
TV VE İNTERNET PRANGASI
486 Okunma.
25 Mayıs 2019
ÖTELEDİĞİMİZ RUH SAĞLIĞI 2
514 Okunma.
18 Mayıs 2019
ÖTELEDİĞİMİZ RUH SAĞLIĞI (1)
510 Okunma.
11 Mayıs 2019
ÖYLE BİR ZAMANDA GELDİ Kİ RAMAZAN-I ŞERİF
639 Okunma.
04 Mayıs 2019
SUÇ VE CEZA
594 Okunma.
27 Nisan 2019
YARGIDAN MİDEMİZ BULANIYOR
681 Okunma.
24 Nisan 2019
NEDEN BU KADAR ZOR Kİ?
598 Okunma.
20 Nisan 2019
TOPLUMUN YABANCILAŞMASI DEĞİŞEN DEĞER YARGILARI
731 Okunma.
13 Nisan 2019
EY OĞUL…
649 Okunma.
06 Nisan 2019
10 YILDA YARIM MİLYON VE BEKLEYEN SORUNLAR
632 Okunma.
30 Mart 2019
BİZ “İLLE DE HÜRRİYET” DİYORUZ PEKİ YARIN NE OLACAK?
725 Okunma.
23 Mart 2019
GOLAN TEPELERİ VE 52 YILDIR UYUYAN UYDU ARAP REJİMLERİ
677 Okunma.
16 Mart 2019
YENİ ZELANDA’DA 49 ŞEHİT
655 Okunma.
13 Mart 2019
MUTLULUĞUN RESMİ
651 Okunma.
09 Mart 2019
KLASİK 8 MART VE PEMBE RESİMLER
684 Okunma.
02 Mart 2019
HASRETE YOL ALMAK
1502 Okunma.
23 Şubat 2019
ÇOCUK YAŞTA EVLİLİK VE DOMİNO TAŞI
669 Okunma.
16 Şubat 2019
İBRETLİK
842 Okunma.
09 Şubat 2019
“İNSAN”
1042 Okunma.
02 Şubat 2019
“SEMAH MÜBAREK” ADIN “CRİSTİNA” OLSA
1006 Okunma.
26 Ocak 2019
DİJİTAL SİYASET – GOYGOYCU TAYFA
1027 Okunma.
19 Ocak 2019
NEREDE ADALET
964 Okunma.
05 Ocak 2019
“HADİ BE OĞLUM” ‘HADİ BE İNSAN’
1058 Okunma.
29 Aralık 2018
ORTA SINIFIN YOK OLUŞU
1020 Okunma.
22 Aralık 2018
VEFA
1042 Okunma.
08 Aralık 2018
ÇOCUKLAR YANSIMADIR
951 Okunma.
01 Aralık 2018
EKONOMİK KRİZ “DEĞİL” VİCDANİ KRİZ
1082 Okunma.
24 Kasım 2018
ÖRNEK YAŞAMLAR- 5 HZ.FATIMA (2)
1185 Okunma.
17 Kasım 2018
ÖRNEK YAŞAMLAR 5
1110 Okunma.
03 Kasım 2018
ÖRNEK YAŞAMLAR- 4
1086 Okunma.
20 Ekim 2018
ANNEANNE VE BABAANNE OLMAK
1901 Okunma.
18 Ekim 2018
ÖRNEK YAŞAMLAR- 3
833 Okunma.
16 Ekim 2018
ÖRNEK YAŞAMLAR- 2
837 Okunma.
13 Ekim 2018
ÖRNEK YAŞAMLAR- 1
856 Okunma.
06 Ekim 2018
MANİPÜLASYON VE KARŞI MANİPÜLASYON
1268 Okunma.
29 Eylül 2018
MUHARREM VE AŞURE
1609 Okunma.
15 Eylül 2018
YERLİ VE MİLLİ AMERİKALILAR
1567 Okunma.
08 Eylül 2018
MEVSİM DEĞİŞİRKEN
1618 Okunma.
01 Eylül 2018
BAYRAMIN ARDINDAN
2071 Okunma.
08 Ağustos 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -29
1968 Okunma.
06 Ağustos 2018
MESİRE ALANLARI VE KIYMET BİLMEK
847 Okunma.
04 Ağustos 2018
GAP VADİSİ
1109 Okunma.
28 Temmuz 2018
KAYNANALAR VE GELİNLER
1872 Okunma.
21 Temmuz 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -28
2078 Okunma.
07 Temmuz 2018
LÜTFEN DOĞURMAYIN
1777 Okunma.
30 Haziran 2018
ÇOCUK OYUN GURUPLARI VE SÜS HAVUZLARI
1485 Okunma.
27 Haziran 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -27
1039 Okunma.
25 Haziran 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -26
883 Okunma.
23 Haziran 2018
SEÇİME DOĞRU
1158 Okunma.
14 Haziran 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -25
1360 Okunma.
06 Haziran 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -24
1396 Okunma.
02 Haziran 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (23)
1091 Okunma.
31 Mayıs 2018
HAMNE BİNT-İ CAHŞ (R.ANHA)
1089 Okunma.
23 Mayıs 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -22
1122 Okunma.
21 Mayıs 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -21
1061 Okunma.
19 Mayıs 2018
HOŞ GELDİN YA ŞEHRİ RAMAZAN
1153 Okunma.
15 Mayıs 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -20
1177 Okunma.
12 Mayıs 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -19
987 Okunma.
08 Mayıs 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -18 (3. VE SON BÖLÜM)
1103 Okunma.
07 Mayıs 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -18 (2. BÖLÜM)
1011 Okunma.
05 Mayıs 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -18
1158 Okunma.
02 Mayıs 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -17
1169 Okunma.
28 Nisan 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -16
1273 Okunma.
14 Nisan 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -15
1585 Okunma.
07 Nisan 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -14
1443 Okunma.
31 Mart 2018
BİR HİKÂYE
1957 Okunma.
17 Mart 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -13
1621 Okunma.
10 Mart 2018
HZ. PEYGAMBER’İN (SAV) MISIRLI EŞİ
2161 Okunma.
03 Mart 2018
ŞEHİTLERİMİZE..
1561 Okunma.
17 Şubat 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (12)
1667 Okunma.
10 Şubat 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (11)
1696 Okunma.
03 Şubat 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (10)
1285 Okunma.
27 Ocak 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (9)
1481 Okunma.
17 Ocak 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (8)
1472 Okunma.
13 Ocak 2018
ÇOCUKLAR ÖLMESİN
1506 Okunma.
02 Ocak 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (7)
1360 Okunma.
30 Aralık 2017
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (6)
1290 Okunma.
23 Aralık 2017
ABD’YE KUDÜS TOKADI!
1505 Okunma.
16 Aralık 2017
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (5)
1323 Okunma.
08 Aralık 2017
KUDÜS VE MESCİD-İ AKSA
1541 Okunma.
25 Kasım 2017
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (4)
1436 Okunma.
21 Kasım 2017
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (3)
1364 Okunma.
18 Kasım 2017
ANNEYE ÖZLEM
1798 Okunma.
11 Kasım 2017
HANIM SAHABELERİN İZİNDEN (2)
1401 Okunma.
31 Ekim 2017
VAZGEÇİLMEZ İKİLİ
1838 Okunma.
26 Ekim 2017
HANIM SAHABELERİN İZİNDEN (1)
1667 Okunma.
21 Ekim 2017
ALİYA’YI ANLAMAK (2)
1505 Okunma.
Haber Yazılımı