Yazı Detayı
20 Ekim 2017 - Cuma 06:50 Bu yazı 1608 kez okundu
 
ALİYA’YI ANLAMAK (1)
Ayser POLAT
 
 

Yaşadığı onca sıkıntıya göğüs gererek ardında Bosna halkına bir devlet bırakmayı başaran Aliya İzzetbegoviç'in ahrete intikalinin14. yıl dönümü… Gençlerimizin birçoğu onu Yazar-Düşünür kimliğiyle tanıyor. Halkının "Bilge Kral" unvanıyla onurlandırdığı Aliya, Bosna halkını ateş çemberinden geçiren bir lider. Bosna, 1463 yılında Osmanlı'nın bir parçası oluyor. 1909'da Hıristiyanların isyanlarıyla elden çıkıyor. Dile kolay, 446 yıllık bir mazimiz var. 

******
Ömrünü İslam'ın varlığı için mücadeleye adayan bu ihtiyarın hayatını ve şahsiyetini gelecek nesillere misal olarak sunmak bir vecibedir. Çünkü yeni gelen nesiller örnekler görmek isterler ve onlara kendi kahramanlarınızı sunmazsanız, başkaları bu boşluğu kendi örnekleri ile doldurur. 

******
Aliya İzetbegoviç, 1925'te bugün Bosna-Hersek'in kuzeybatısında bulunan Bosanski Šamac kasabasında Dünya'ya geldi. Ailesi İslâmî duyarlılığa sahip bir aileydi. Saraybosna'da bir Alman lisesinde eğitim gördü. Bilime önem veren ve disiplinle çalışan bir öğrenci olarak tanındı.

******
Lise çağında üstün kabiliyetleriyle ve İslamî konulara olan ilgisiyle öne çıktı. O dönemde bazı arkadaşlarıyla birlikte dinî konuları tartışmak amacıyla Mladi Muslimani (Müslüman Gençler Kulübü) adını verdikleri bir kulüp kurdu. Bu kulübü kurduğunda henüz 16 yaşındaydı, fakat oldukça etkin ve üretken bir düşünce kabiliyetine sahip olduğu gözleniyordu. Bu yüzden kurduğu kulüp bir düşünce kulübü olmaktan çıkarak eğitim ve hayır faaliyetlerine öncülük etmeye başladı. Ayrıca genç kızlar için de ayrı bir birim oluşturdu. İkinci Dünya Savaşı'nda ihtiyaç sahiplerine yardım etti.
******
İzetbegovi?'in kurduğu Müslüman Gençler Kulübü oldukça önemli faaliyetler gerçekleştirdi. İkinci Dünya Savaşı sırasında faaliyetleriyle de herkesin dikkatini çeken gözde bir oluşum hâline geldi. Ancak bu savaş esnasında tüm Yugoslavya, Almanların işgaline uğramıştı. Savaşta Sırp Çetnikler, Alman askerlerinin de desteğinden yararlanarak Bosna'da 100 bin Müslümanı katletti.

******
13 Ocak 1946'da Yugoslavya yeniden bağımsızlığına kavuştu. Ancak bu bağımsızlık hareketinde Komünist Parti yanlıları önemli bir rol üstlendiklerinden bağımsızlık sonrasında da ülkede yönetimi ele geçirdiler. Ülkenin resmî statüsünü de federal cumhuriyetler birliği olarak belirlediler. Buna göre Yugoslavya altı federal cumhuriyet ile iki özerk bölgeden oluşacak, cumhuriyetlerden biri de Bosna-Hersek Cumhuriyeti olacaktı.

KOMÜNİST REJİM DÖNEMİ
Komünist rejimin ülke yönetimini ele geçirmesiyle birlikte dinlerin toplumsal hayattaki varlığı giderek azaltıldı. İzetbegoviç, politik İslamı savunduğundan ve ateizme karşı olduğundan komünist yöneticilerin en önemli hedeflerinden biriydi. Bu sebeple 1949'da İslamcılık suçlamasıyla 5 yıl hapse mahkum edildi. 

******
İzetbegoviç'in sıkıntıları 1953'te iktidara gelen Tito zamanında daha da arttı. Tito'nun 1974'te yeni bir anayasa hazırlamasından sonra yönetim din üzerindeki kontrolünü kısmen hafifleterek bazı geleneksel İslamî kurumların yeniden işlev kazanmasına imkân sağladı. Bu yumuşama üzerine bazı camiler ve medreseler yeniden açıldı. Küçük çapta da olsa bir yumuşamayla bazı dinî kurumların yeniden hayata geçirilmesi Müslümanlar arasında hızlı bir İslamî uzlaşıya zemin hazırladı.

******
1980'de Tito ölünce federasyon cumhurbaşkanlığı konusunda bir anlaşmazlık ortaya çıktı. Bunun üzerine altı federal eyaletin her birinin cumhurbaşkanının sırayla bir yıl federasyon cumhurbaşkanlığı yapması üzere anlaşma sağlandı. Bu gelişmeyle birlikte ülkede kısmen bir demokratikleşme sürecine girilmiş oldu. Çünkü federal eyaletlerde yönetime geçmek isteyenler siyasal partiler vasıtasıyla faaliyetler yürütebiliyorlardı. 

******
Buna bağlı olarak hürriyetlerde de bir genişleme oldu. İzetbegoviç'in oğlu bu ortamdan yararlanarak babasının makalelerini bir kitapta toparlayıp, 1983'te "İslamî Manifesto" adıyla yayınladı. İzetbegoviç'in daha önce 1970'te de bu adla bir kitabı yayınlanmıştı. 1983'te söz konusu kitabın yayınlanması epey bir yankı uyandırdı.

******
Hâkim sistem bu gelişmeye tahammül edemeyerek İzetbegoviç'i Avrupa'nın ortasında radikal İslamî bir cumhuriyet kurmak için çalışmakla suçladı ve tutuklattı. İzetbegoviç, mahkeme önüne çıkarılıp "Hâkim sistemi değiştirmek ve Bosna-Hersek'i İslamî devlete dönüştürmek için çalışmak" ile itham edildi ve yargılamadan sonra 14 yıl hapis cezasına mahkûm edildi. 
Fakat bu mahkûmiyet onun kitabının bütün Bosna'da duyulmasını ve tesirini göstermesini sağladı. Müslümanlar muhtelif yollarla onun söz konusu kitabını temin etmeye çalışıyorlardı. Kitabın yazarının bu kitaptan dolayı hapiste olması okuyanların ruhlarındaki tesirinin daha da artmasına sebep oluyordu.

 
Etiketler: ALİYA’YI, ANLAMAK, (1),
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
12 Eylül 2020
ÜMİTSİZLİK
96 Okunma.
05 Eylül 2020
LÜTFEN!
172 Okunma.
29 Ağustos 2020
98. YIL SONRA YENİDEN 7 DÜVELE KARŞI
199 Okunma.
22 Ağustos 2020
BİR DAYANIŞMA ÖRNEĞİ “MUTFAKLARDA KIŞA HAZIRLIK”
208 Okunma.
15 Ağustos 2020
NAÇİZANE BİR ÖNERİ
255 Okunma.
08 Ağustos 2020
KAOS YILI 2020
255 Okunma.
29 Temmuz 2020
KURBAN BAYRAMINDA KURBAN OLMAYALIM
236 Okunma.
25 Temmuz 2020
ELHAMDÜLİLLAH
191 Okunma.
18 Temmuz 2020
UFAK BİR HATIRLATMA
204 Okunma.
11 Temmuz 2020
‘ALLAH'TAN GELDİ’ARACI
256 Okunma.
01 Temmuz 2020
GELECEĞİMİZDEKİ KARAMSARLIK
325 Okunma.
27 Haziran 2020
ZOR GÜNLERDEKİ MUTLU TABLOLAR
318 Okunma.
18 Haziran 2020
2. DALGA ENDİŞESİ
335 Okunma.
13 Haziran 2020
BİR İNSAN, BİR DÜNYA
261 Okunma.
04 Haziran 2020
NİSAN ÖNCESİ NİSAN SONRASI
258 Okunma.
30 Mayıs 2020
KORKTUĞUMUZ BAŞIMIZA GELMESİN
266 Okunma.
23 Mayıs 2020
BURUK VEDA
406 Okunma.
14 Mayıs 2020
NORMALLEŞMENİN İLK DENEMELERİ
343 Okunma.
09 Mayıs 2020
DÜNYA YETİMLER GÜNÜ
266 Okunma.
30 Nisan 2020
KORONA GÖLGESİNDE RAMAZAN
312 Okunma.
21 Nisan 2020
KORONA RUTİNLERİMİZ
568 Okunma.
16 Nisan 2020
KORONALI GÜNLER
391 Okunma.
11 Nisan 2020
KUSURSUZ AVRUPA! ÜSTÜN BATI MEDENİYETİ!
355 Okunma.
28 Mart 2020
SALGIN VE PROVAKASYON
361 Okunma.
21 Mart 2020
ŞUUR OLMAYINCA EMEK ÇÖPE GİDİYOR
424 Okunma.
14 Mart 2020
KORONAVİRÜS FIRSATÇILARI
444 Okunma.
09 Mart 2020
YOLLAR
316 Okunma.
07 Mart 2020
RABBİM HUDEYBİYE’YE ÇEVİRSİN
308 Okunma.
29 Şubat 2020
SERDENGEÇENLER
391 Okunma.
27 Şubat 2020
HAYATIN RENKLERİ / RENKLİ HAYATLAR
407 Okunma.
22 Şubat 2020
REYTİNG CANAVARININ SON KURBANI: ATAKAN
374 Okunma.
19 Şubat 2020
HAYATA DAİR
407 Okunma.
15 Şubat 2020
AH BE KADİR…
458 Okunma.
13 Şubat 2020
KEŞKE DEMEDEN ÖNCE
412 Okunma.
08 Şubat 2020
GEÇMİŞ OLSUN TÜRKİYEM..
412 Okunma.
31 Ocak 2020
ÖNCE DUYARLILIK
465 Okunma.
25 Ocak 2020
ÇOCUKLARIMIZ..
448 Okunma.
18 Ocak 2020
DUYGU DÜNYAMIZ
344 Okunma.
11 Ocak 2020
YENİDEN ISINAN ORTADOĞU AKREP VE KURBAĞA
464 Okunma.
04 Ocak 2020
İDLİP’TEKİ BEBEKLER İÇİN
413 Okunma.
28 Aralık 2019
YERLİ OTOMOBİL “TOGG”
480 Okunma.
27 Aralık 2019
RİBAL SALGINLARA DİKKAT
274 Okunma.
21 Aralık 2019
GEÇ KALMAYALIM
348 Okunma.
14 Aralık 2019
AFRİKA'NIN UMUDU OLMAK
403 Okunma.
07 Aralık 2019
CEREN YENİDEN DOĞMAYACAK
375 Okunma.
30 Kasım 2019
SOĞUKLARA DİKKAT
513 Okunma.
28 Kasım 2019
AİLEDE YABANCILAŞMAK
538 Okunma.
23 Kasım 2019
İNSANOĞLU
512 Okunma.
16 Kasım 2019
NE OLUYORUZ!
434 Okunma.
09 Kasım 2019
AKSARAY’DAKİ NASİPSİZ ANNELER
516 Okunma.
02 Kasım 2019
VOLTAJDAKİ DALGALANMA CEP YAKIYOR
689 Okunma.
26 Ekim 2019
DEVLET, ZİNCİR SOYGUNCULARA “BEN BURADAYIM” DESİN!
603 Okunma.
19 Ekim 2019
BARIŞ PINARINDA DEZENFORMASYON KONSORSİYUMU
513 Okunma.
12 Ekim 2019
POPÜLER İHANET
486 Okunma.
05 Ekim 2019
URFALI BEKLİYOR
571 Okunma.
28 Eylül 2019
TEŞEKKÜRLER
575 Okunma.
21 Eylül 2019
DÜNYA ŞEHİRLERİ KLASMANI VE URFA
557 Okunma.
14 Eylül 2019
ALLAH HAYRA ÇEVİRSİN
853 Okunma.
07 Eylül 2019
KARANLIĞIN BEKÇİLERİ SÖZDE AYDINLAR
641 Okunma.
31 Ağustos 2019
KADINA YÖNELİK ACZİYET
700 Okunma.
24 Ağustos 2019
ORMAN YANGINLARI
560 Okunma.
17 Ağustos 2019
BAYRAM MATEM OLDU
645 Okunma.
15 Ağustos 2019
KURBAN VE BAYRAM
499 Okunma.
10 Ağustos 2019
“ALLAH ANCAK TAKVA SAHİPLERİNDEN KABUL EDER”
772 Okunma.
03 Ağustos 2019
“BU TESİSE BU PERSONEL YAKIŞMIYOR”
559 Okunma.
27 Temmuz 2019
ÇİFTLİK KAFASI MEMLEKET İDARESİ
581 Okunma.
19 Temmuz 2019
ABDULLAH BİN SÜHEYL (R.A.)
487 Okunma.
18 Temmuz 2019
BİR MEKTUP
552 Okunma.
13 Temmuz 2019
NASIL BU HALE GELDİK!
1518 Okunma.
06 Temmuz 2019
SICAKLARA DİKKAT
559 Okunma.
03 Temmuz 2019
AFRA BİNTİ UBEYD (R. ANHA)
657 Okunma.
29 Haziran 2019
“SANCAK ŞEHRİ URFA” VE SOSYAL DOKUNUN ÇÜRÜYÜŞÜ
645 Okunma.
22 Haziran 2019
ÇOCUKLARDA GECE TERÖRÜ
649 Okunma.
15 Haziran 2019
KARNE HEYECANI
768 Okunma.
13 Haziran 2019
ÜMMÜ EYMEN (R.ANHA)
619 Okunma.
12 Haziran 2019
ZEYNEP BİNT-İ HUZEYME
552 Okunma.
08 Haziran 2019
BAYRAM, TRAFİK VE BİLANÇO
625 Okunma.
01 Haziran 2019
RAMAZAN NASIL GEÇTİ?
628 Okunma.
27 Mayıs 2019
TV VE İNTERNET PRANGASI
575 Okunma.
25 Mayıs 2019
ÖTELEDİĞİMİZ RUH SAĞLIĞI 2
600 Okunma.
18 Mayıs 2019
ÖTELEDİĞİMİZ RUH SAĞLIĞI (1)
599 Okunma.
11 Mayıs 2019
ÖYLE BİR ZAMANDA GELDİ Kİ RAMAZAN-I ŞERİF
727 Okunma.
04 Mayıs 2019
SUÇ VE CEZA
701 Okunma.
27 Nisan 2019
YARGIDAN MİDEMİZ BULANIYOR
779 Okunma.
24 Nisan 2019
NEDEN BU KADAR ZOR Kİ?
688 Okunma.
20 Nisan 2019
TOPLUMUN YABANCILAŞMASI DEĞİŞEN DEĞER YARGILARI
814 Okunma.
13 Nisan 2019
EY OĞUL…
750 Okunma.
06 Nisan 2019
10 YILDA YARIM MİLYON VE BEKLEYEN SORUNLAR
718 Okunma.
30 Mart 2019
BİZ “İLLE DE HÜRRİYET” DİYORUZ PEKİ YARIN NE OLACAK?
821 Okunma.
23 Mart 2019
GOLAN TEPELERİ VE 52 YILDIR UYUYAN UYDU ARAP REJİMLERİ
769 Okunma.
16 Mart 2019
YENİ ZELANDA’DA 49 ŞEHİT
738 Okunma.
13 Mart 2019
MUTLULUĞUN RESMİ
741 Okunma.
09 Mart 2019
KLASİK 8 MART VE PEMBE RESİMLER
783 Okunma.
02 Mart 2019
HASRETE YOL ALMAK
1821 Okunma.
23 Şubat 2019
ÇOCUK YAŞTA EVLİLİK VE DOMİNO TAŞI
762 Okunma.
16 Şubat 2019
İBRETLİK
940 Okunma.
09 Şubat 2019
“İNSAN”
1124 Okunma.
02 Şubat 2019
“SEMAH MÜBAREK” ADIN “CRİSTİNA” OLSA
1099 Okunma.
26 Ocak 2019
DİJİTAL SİYASET – GOYGOYCU TAYFA
1106 Okunma.
19 Ocak 2019
NEREDE ADALET
1066 Okunma.
05 Ocak 2019
“HADİ BE OĞLUM” ‘HADİ BE İNSAN’
1157 Okunma.
29 Aralık 2018
ORTA SINIFIN YOK OLUŞU
1112 Okunma.
22 Aralık 2018
VEFA
1162 Okunma.
08 Aralık 2018
ÇOCUKLAR YANSIMADIR
1025 Okunma.
01 Aralık 2018
EKONOMİK KRİZ “DEĞİL” VİCDANİ KRİZ
1174 Okunma.
24 Kasım 2018
ÖRNEK YAŞAMLAR- 5 HZ.FATIMA (2)
1269 Okunma.
17 Kasım 2018
ÖRNEK YAŞAMLAR 5
1208 Okunma.
03 Kasım 2018
ÖRNEK YAŞAMLAR- 4
1151 Okunma.
20 Ekim 2018
ANNEANNE VE BABAANNE OLMAK
2492 Okunma.
18 Ekim 2018
ÖRNEK YAŞAMLAR- 3
918 Okunma.
16 Ekim 2018
ÖRNEK YAŞAMLAR- 2
912 Okunma.
13 Ekim 2018
ÖRNEK YAŞAMLAR- 1
942 Okunma.
06 Ekim 2018
MANİPÜLASYON VE KARŞI MANİPÜLASYON
1347 Okunma.
29 Eylül 2018
MUHARREM VE AŞURE
1722 Okunma.
15 Eylül 2018
YERLİ VE MİLLİ AMERİKALILAR
1634 Okunma.
08 Eylül 2018
MEVSİM DEĞİŞİRKEN
1713 Okunma.
01 Eylül 2018
BAYRAMIN ARDINDAN
2195 Okunma.
08 Ağustos 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -29
2103 Okunma.
06 Ağustos 2018
MESİRE ALANLARI VE KIYMET BİLMEK
922 Okunma.
04 Ağustos 2018
GAP VADİSİ
1205 Okunma.
28 Temmuz 2018
KAYNANALAR VE GELİNLER
2015 Okunma.
21 Temmuz 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -28
2184 Okunma.
07 Temmuz 2018
LÜTFEN DOĞURMAYIN
1879 Okunma.
30 Haziran 2018
ÇOCUK OYUN GURUPLARI VE SÜS HAVUZLARI
1561 Okunma.
27 Haziran 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -27
1125 Okunma.
25 Haziran 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -26
959 Okunma.
23 Haziran 2018
SEÇİME DOĞRU
1258 Okunma.
14 Haziran 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -25
1443 Okunma.
06 Haziran 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -24
1495 Okunma.
02 Haziran 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (23)
1178 Okunma.
31 Mayıs 2018
HAMNE BİNT-İ CAHŞ (R.ANHA)
1203 Okunma.
23 Mayıs 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -22
1215 Okunma.
21 Mayıs 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -21
1158 Okunma.
19 Mayıs 2018
HOŞ GELDİN YA ŞEHRİ RAMAZAN
1238 Okunma.
15 Mayıs 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -20
1240 Okunma.
12 Mayıs 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -19
1061 Okunma.
08 Mayıs 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -18 (3. VE SON BÖLÜM)
1175 Okunma.
07 Mayıs 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -18 (2. BÖLÜM)
1104 Okunma.
05 Mayıs 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -18
1243 Okunma.
02 Mayıs 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -17
1236 Okunma.
28 Nisan 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -16
1371 Okunma.
14 Nisan 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -15
1676 Okunma.
07 Nisan 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -14
1532 Okunma.
31 Mart 2018
BİR HİKÂYE
2049 Okunma.
17 Mart 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN -13
1706 Okunma.
10 Mart 2018
HZ. PEYGAMBER’İN (SAV) MISIRLI EŞİ
2349 Okunma.
03 Mart 2018
ŞEHİTLERİMİZE..
1658 Okunma.
17 Şubat 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (12)
1735 Okunma.
10 Şubat 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (11)
1795 Okunma.
03 Şubat 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (10)
1371 Okunma.
27 Ocak 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (9)
1620 Okunma.
17 Ocak 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (8)
1556 Okunma.
13 Ocak 2018
ÇOCUKLAR ÖLMESİN
1616 Okunma.
02 Ocak 2018
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (7)
1448 Okunma.
30 Aralık 2017
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (6)
1375 Okunma.
23 Aralık 2017
ABD’YE KUDÜS TOKADI!
1582 Okunma.
16 Aralık 2017
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (5)
1421 Okunma.
08 Aralık 2017
KUDÜS VE MESCİD-İ AKSA
1619 Okunma.
25 Kasım 2017
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (4)
1519 Okunma.
21 Kasım 2017
HANIM SAHABİLERİN İZİNDEN (3)
1472 Okunma.
18 Kasım 2017
ANNEYE ÖZLEM
1969 Okunma.
11 Kasım 2017
HANIM SAHABELERİN İZİNDEN (2)
1484 Okunma.
31 Ekim 2017
VAZGEÇİLMEZ İKİLİ
1946 Okunma.
26 Ekim 2017
HANIM SAHABELERİN İZİNDEN (1)
1741 Okunma.
21 Ekim 2017
ALİYA’YI ANLAMAK (2)
1615 Okunma.
Haber Yazılımı